Dagelijks wijzer over welzijn, preventie en HR

Nieuwsbrief

Wegwijs in welzijn #49: Eén procent uit koers

“Kijk eens wat ik in tien minuten heb gemaakt,” zei een collega trots, en schoof me een document toe. Vroeger zou dit een mailtje van drie zinnen zijn geweest, of een paar dia’s met wat kernwoorden waar we dan samen over zouden praten. Nu lag er een uitgewerkte nota voor me. Twintig bladzijden. Heldere structuur, mooie visuals, vlot geformuleerd. Indrukwekkend.

En ik dacht: hier ben ik een uur zoet mee.

And there’s the catch. Wat mijn collega in tien minuten produceerde, zou mij een uur kosten om te lezen, te wegen en te doorgronden. De tijdwinst aan de ene kant werd tijdverlies aan de andere. We waren samen sneller geweest met die drie zinnen en een gesprek.

Er was in de begindagen van ChatGPT een cartoon die dit perfect ving. Links zie je iemand die tegen een collega zegt: kijk, ik kan deze bullet point laten omzetten in een mooie, uitgebreide tekst. Rechts zit iemand anders aan zijn scherm: kijk, ik kan deze hele uitgebreide tekst laten samenvatten tot één bullet point. Twee mensen, twee tools, en ergens onderweg verdampt de inhoud in de lucht.

Ik heb de cartoon teruggevonden!

Begrijp me niet verkeerd: ik ben absoluut niet tegen die tools, verre van! Wie ze niet gebruikt, gaat trager vooruit dan diegenen die dat wél doen. Bij ons worden medewerkers met de week handiger in allerhande AI-toepassingen. Dat is super. Maar de versnelling die ze opleveren, brengt iets mee dat we onderschatten.

Ik zal uitleggen wat ik bedoel met een inzicht van Stephen R. Covey, auteur van The Seven Habits of Highly Effective People. Een vliegtuig dat van Brussel naar New York vertrekt, zit het grootste deel van de vlucht niet op koers. Eén procent afwijking bij vertrek, en je landt niet in New York maar honderden kilometers ernaast. Wat een vliegtuig op bestemming brengt, is geen perfecte koers, maar een eindeloze reeks kleine correcties. Wind, weer, drukzones; piloot en automaat sturen voortdurend bij.

Op het werk gaat het net zo. Je bereidt een strategische visie voor, je stemt af, je plant de vlag: daar gaan we naartoe. En iedereen is het eens. Negenennegentig procent gealigneerd. Maar in die laatste procent zit de afwijking. En door veranderende omstandigheden (een onverwachte bevinding, een markt die schuift,…) drijf je langzaam weg van waar je dacht te landen.

Vroeger was dat geen ramp. Je vorderde traag genoeg om onderweg bij te sturen. Kleine afwijking, kleine correctie.

Maar met AI maak je geen stapjes meer. Je maakt sprongen. Eén procent afwijking is onschuldig zolang je traag vordert en onderweg bijstuurt. Maar zet eerst een gigantische sprong vóór je corrigeert, en je staat plots honderden kilometers van je bestemming. De versnelling vergroot niet alleen je vooruitgang. Ze vergroot ook je afwijking.

En dat verandert hoe een team moet samenwerken. Hoe sneller je gaat, hoe belangrijker de koerscorrecties worden. De tools doen het zware werk, maar de mensen moeten meer met elkaar afstemmen. Anders investeer je in razend tempo in iets wat almaar verder afwijkt van wat je eigenlijk wou, met grote correcties achteraf, verspilde energie en onderlinge frustratie als de rekening.

Die collega met zijn document van twintig bladzijden? We hebben uiteindelijk gewoon tien minuten samengezeten. Hij vatte het mondeling samen, ik stelde twee vragen, en we zaten weer op dezelfde koers. De nota was het probleem niet, integendeel; het helpt wel degelijk om de vlag en het pad ernaartoe helder te stellen. Maar het ontbreken van het gesprek erna zou wél een probleem geworden zijn.

De motoren van onze vliegtuigen zijn krachtiger geworden. Reden te meer om vaker naar het kompas te kijken.


Heads-up: de komende weken neem ik vakantie. Daardoor kan de frequentie van mijn nieuwsbrieven tijdelijk wat lager liggen. Voor de komende weken staat er wel nog steeds voor elke werkdag al een artikel klaar voor publicatie.

Deze week verschenen zes nieuwe artikels op mijn LinkedIn-pagina:

  1. Dresscodes bij hitte – Kledijregels zijn geen detail wanneer ze de warmtebelasting verhogen. Bij tropische temperaturen horen dresscodes mee bekeken te worden in risicoanalyse, preventieplan en maatregelen.
  2. Langdurig verzuim wordt duurder – De vierde Terug Naar Werk-golf legt meer verantwoordelijkheid bij werkgevers. Vanaf 2027 loopt de solidariteitsbijdrage verder op en wordt een collectief preventie- en re-integratiebeleid controleerbaar.
  3. Zon als arbeidsrisico – Buitenwerkers krijgen veel hogere uv-dosissen en lopen bijna dubbel risico op plaveiselcelcarcinoom. Zonbescherming hoort dus thuis in de risicoanalyse.
  4. Safety clutter – Niet elke veiligheidsactiviteit maakt werk veiliger. Een nieuwe studie toont hoe veiligheidswerk ballast wordt wanneer het tijd en aandacht vraagt zonder veiligheidswinst.
  5. De factuur van verzuim komt later – Sinds 2026 wordt langdurig verzuim voor grotere organisaties een directe kostenpost. Attentia berekent een stijging van de verzuimkost met gemiddeld 7%, vanaf 2027 bijna 11%.
  6. Ontslag tijdens een lopend geschil – Wie ontslaat terwijl er al een procedure loopt, sluit het dossier niet noodzakelijk af. Het Hof van Cassatie bevestigde dat nieuwe vorderingen aan een bestaande zaak kunnen worden toegevoegd.

Hieronder vind je de zes artikels van deze week, in chronologische volgorde.