Rond deze tijd van het jaar duikt ze weer op: de winterdip. Geen groot drama, geen klinische depressie, maar dat diffuse gevoel van minder energie, minder scherpte, minder goesting. Alles kost nét iets meer moeite. Je bent moe, maar slapen helpt niet echt. Je bent prikkelbaar, zonder duidelijke aanleiding. En tegen de tijd dat je denkt: “Het zal wel aan mij liggen”, zit half januari er alweer op.
De dagen zijn kort. Het licht is schaars. En ons lichaam is daar gevoelig voor. Minder zonlicht verstoort onze biologische klok en zorgt voor hogere melatoninespiegels. Dat hormoon doet precies wat het moet doen: ons slaperig maken. Alleen… in de winter staat het systeem wat te lang “aan”. Het gevolg is een sluimerende vermoeidheid die niet verdwijnt met een extra uur slaap.
Dat verklaart ook waarom dit zo breed voorkomt. Dit is geen individueel falen in veerkracht. Dit is biologie.
Er wordt in deze periode graag verwezen naar Blue Monday: de zogezegd meest deprimerende dag van het jaar. Leuk voor krantenkoppen en koffiemachinegesprekken, maar inhoudelijk weinig relevant. Dat hele concept blijkt achteraf vooral een slimme pr-stunt te zijn geweest. De winterdip daarentegen, die is wél reëel. En vooral: ze is behandelbaar.
Wat helpt, is eigenlijk behoorlijk banaal: Licht. Beweging. Buiten zijn. Sociale contacten. Geen spectaculaire life hacks, geen heroïsche zelfdiscipline. Gewoon dingen die ons lichaam al duizenden jaren verwacht.
Gisteren had ik, eerlijk gezegd, meer dan genoeg te doen; allerhande taken en klusjes waar je in de week niet aan toekomt. Zo’n dag waarop “even pauzeren” aanvoelt als tijdverlies. Maar de zon scheen. En rond de middag ben ik gewoon even buiten gaan zitten. Vijftien minuten. Niets doen. Geen scherm. Geen doel. Gewoon zitten en licht vangen. Een soort luie meditatie.
Zo’n kwartiertje is rustgevend voor het hoofd. En tegelijk een kleine vorm van lichttherapie. Bonuspunten voor vitamine D inbegrepen.
Had ik ook kunnen gaan sporten? Natuurlijk. Mijn voeding kunnen finetunen? Absoluut. Maar soms is preventie ook gewoon: de lat laag genoeg leggen zodat je er effectief over geraakt. En vijftien minuten zonnen lukte nog net 😁.
We moeten de winterdip niet dramatiseren, maar ook niet wegrelativeren. Het is een seizoenseffect, geen karaktertrek. En seizoenen vragen aanpassing, geen zelfverwijt.
Dus mocht je merken dat alles wat trager gaat, dat je minder scherp bent of sneller zucht dan anders: het is goed mogelijk dat het geen gebrek aan motivatie is, maar gewoon een gebrek aan licht. En daar kan je dus eenvoudig iets aan doen.
Deze week verschenen opnieuw zes artikels op mijn LinkedInpagina. Asbest blijft een hardnekkige evergreen: het stuk over het nieuwe KB werd opnieuw met voorsprong het meest gelezen. Ook de impact van het KB Re-integratie 3.0 op het arbeidsreglement wekte duidelijk veel interesse.
Daarnaast stond ik stil bij de gezondheidsimpact van pesten op het werk, de structureel lage werkbetrokkenheid in België en andere EU-landen, alcoholgebruik op nieuwjaarsrecepties en de nieuwe modelformulieren voor het jaarverslag van de interne dienst.
Intussen is ook het laatste boek uit de reeks Wegwijs in Welzijn 2025 beschikbaar: 211 pagina’s in kleur, met alle artikels die in december 2025 verschenen.
Hieronder vind je alle artikels van deze week, in chronologische volgorde.
