Een nieuwe inspectiecampagne van de FOD Werkgelegenheid vanaf 01/05/2025 tot 30/09/2027 binnen de land- en tuinbouwsector legt de focus op chemische risico’s en de bescherming van seizoensarbeiders, in het kader van het vijfjarige MANCP-programma.

Wat is MANCP Waakzaamheid?

Het Multi Annual National Control Program (MANCP) is een federaal initiatief om via representatieve steekproeven de conformiteit van sectoren met de welzijnswetgeving te controleren. Binnen dit kader organiseert de Algemene Directie Toezicht op het Welzijn op het Werk (AD TWW) proactieve basisinspecties aan de hand van een standaard checklist. De inspecteurs bekijken zowel de documentatie (o.a. risicoanalyses, globaal preventieplan, opleiding) als de situatie op de werkvloer.

Campagne groene sector: focus op chemische risico’s en seizoensarbeiders

Voor de land- en tuinbouwsector loopt nu een specifieke inspectiecampagne. In totaal zullen 240 bedrijven en alle landbouwscholen bezocht worden. De inspecties zijn vooraf aangekondigd en omvatten zowel een algemene basisinspectie als een thematische controle op:

• Inventaris en risicoanalyse chemische agentia

• Etikettering en beschikbaarheid van veiligheidsinformatiebladen (VIB)

• Opleiding over chemische risico’s, inclusief CMR-stoffen

• Beschermingsmaatregelen en PBM-gebruik bij seizoensarbeiders

De vaststellingen van vorige inspecties tonen aan dat er regelmatig tekortkomingen zijn op vlak van het gebruik van PBM, opleiding, informatievoorziening en EHBO in veldomstandigheden.

Rol van preventieadviseurs: ondersteuning en opvolging

Preventieadviseurs spelen een sleutelrol in het opvolgen van deze aandachtspunten. Belangrijke actiepunten zijn:

• Adviseren bij risicoanalyses, ook voor specifieke groepen zoals jongeren, stagiairs of zwangere werknemers

• Mee opvolgen van procedures rond moederschapsbescherming en gezondheidstoezicht

• Ervoor zorgen dat instructies begrijpelijk zijn voor anderstalige werknemers

• Controleren van de beschikbaarheid en toegankelijkheid van veiligheidsinformatie

• Aandacht besteden aan de inhoud en opvolging van het onthaal en de opleiding van werknemers

Aandachtspunten bij inspecties

De checklist omvat o.a.:

• Interne en externe preventiedienst: documenten en contactgegevens

• Risicoanalyses op niveau van werkposten en doelgroepen

• PBM-gebruik: voorraadbeheer, filtervervanging, hygiëne

• Werken met derden, uitzendkrachten, stagiairs en seizoenarbeiders

• Eerste hulp en EHBO op het veld

• Specifieke procedures voor chemische agentia

Bijvoorbeeld: het ontbreken van een bruikbare inventaris chemische agentia of onduidelijke instructies over PBM-gebruik kunnen leiden tot opmerkingen in het inspectieverslag.

Inspectie in het onderwijs en bij stagiairs

Ook landbouwscholen worden bezocht in het kader van de campagne. Hier ligt de nadruk op:

• De risicoanalyse van de stageplaats

• De inhoud van de leerlingstageovereenkomst

• Het voorzien van PBM en gezondheidstoezicht voor stagiairs

• De aansluiting van de stageplaats bij een externe preventiedienst

Ondersteunende tools

Preventieadviseurs kunnen gebruikmaken van bestaande tools zoals:

• OiRA Landbouw, Sierteelt, Parken en Tuinen

• Advies en documentatie via Prevent Agri

Deze instrumenten helpen om risicoanalyses op te stellen, instructies vorm te geven en sectorgericht advies te implementeren.

Conclusie

De MANCP-campagne is een kans om de welzijnspraktijken in de groene sector te versterken. Preventieadviseurs kunnen met hun expertise bijdragen aan een veilige en wettelijk conforme werkomgeving, zeker bij kwetsbare groepen zoals seizoenarbeiders en jongeren. Een goede voorbereiding op basis van de inspectiechecklist en een actief gebruik van beschikbare tools maken daarbij het verschil.

Wil je een overzicht van de checklist of thematische fiches? Raadpleeg dan ook de website van de FOD Werkgelegenheid via https://werk.belgie.be/nl/themas/welzijn-op-het-werk/mancp