De nieuwe KB’s (wijziging van diverse bepalingen inzake welzijn op het werk en tarifering externe diensten) zijn op 23 mei 2014 gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad. De meeste bepalingen gaan in vanaf 01/01/2016. Een aantal wijzigingen gaan echter vanaf nu al in voege. Gezien het ontcijferen van deze wetteksten niet eenvoudig is, geef ik hieronder een synthese van de belangrijkste veranderingen.

Vanaf 23 mei 2014

1. De werkgever moet ook de arbeidsgeneesheer verwittigen wanneer de lichamelijke of geestelijke toestand van een werknemer het arbeidsrisico verhoogt (artikel 4).

Dit betekent in de praktijk dat de werkgever een werknemer met functioneringsproblemen op verplicht consult bij de arbeidsgeneesheer kan sturen.

2. De werknemer kan rechtstreeks en anoniem een consult aanvragen bij de arbeidsgeneesheer:

• voorafgaand aan de werkhervatting (artikel 15) en
• voor een spontane raadpleging (artikel 16).

Tot nu toe moest dit telkens via de werkgever gebeuren. Deze aanpassing kan bijgevolg leiden tot een grote toename van spontane raadplegingen, met ook een meerkost voor de werkgever – zonder dat die de namen van de betrokken werknemers mag weten.

3. Een voorafgaand onderzoek (= vroegere aanwervingsonderzoek) kan niet meer tijdens de proeftijd, maar moet plaatsvinden als laatste stap in de procedure van aanwerving (artikel 11).

Dit wordt in de praktijk moeilijk haalbaar, zowel voor de werkgever als voor de externe diensten. Het aantal voorafgaande onderzoeken zal waarschijnlijk sterk gaan dalen. Het is goed mogelijk dat werkgevers meer gebruik zullen maken van een voorafgaande evaluatie via een uitzendkantoor.

4. De werkgever vermeldt op een gemakkelijk toegankelijke plaats de namen en contactgegevens van de preventieadviseurs arbeidsveiligheid, arbeidsgeneeskunde en psychosociale aspecten (artikel 27).

Een nominatieve lijst met rechtstreekse contactgegevens is in de praktijk niet haalbaar, noch wenselijk voor de betrokken preventieadviseurs. De toekomst zal het uitwijzen, maar wellicht zullen de meeste externe diensten centrale telefoonnummers en mailadressen meedelen aan de werkgevers, via dewelke de individuele werknemers zich verder kunnen bevragen wanneer gewenst.

5. Voor interne diensten: extra sectoren beschouwd als zware risico’s (artikel 28):

• vleesverwerkende nijverheid (NACE-code 10.1 en onderverdelingen)
• menselijke gezondheidszorg (NACE-code 86 en onderverdelingen)
• vervoer en opslag (NACE-code 49-53 en onderverdelingen)

Voor deze ondernemingen wordt de aanstelling van een preventieadviseur 2 noodzakelijk indien de onderneming tussen 50 en 200 werknemers tewerkstelt, of een preventieadviseur niveau 1 wanneer het gaat om meer dan 200 werknemers.

Vanaf 1 januari 2016

1. Nieuwe tarificatie

• Op basis van NACE-code en grootte onderneming
• Preventie-eenheden (voor A, B en C+ bedrijven)

Hierover heb ik het uitgebreid in mijn blogartikels over de tarificatie externe diensten “Een schoolvoorbeeld” en “Een werkmiddel“. Dit is ook door Prevent gepubliceerd en beschikbaar voor hun abonnees.

2. Medisch toezicht afgeschaft voor

• Contact voedingswaren (artikel 5, 8, 10, 21, 25)
• Beeldschermwerk (artikel 23, 24)

In plaats hiervan:

• Contact voedingswaren: risicoanalyse + opleiding (artikel 26)
• Beeldschermwerk: risicoanalyse + eventueel bevraging werknemers (artikel 23)

Concreet verdwijnen de medische onderzoeken voor beeldschermwerkers en werknemers met (enkel) contact voedingsmiddelen, en worden deze vervangen door een risicoanalyse.