Artikel

Boekbespreking – AI belooft de toekomst, maar wie zorgt vandaag voor welzijn (op het werk)?

De toekomst wordt vaak verkocht in grootse technologische beloften: kunstmatige intelligentie die al ons werk overneemt, mensen die eeuwig leven, en bedrijven die de ruimte koloniseren. Adam Becker toont in zijn boek More Everything Forever: AI Overlords, Space Empires, and Silicon Valley’s Crusade to Control the Fate of Humanity dat achter die verhalen een gevaar schuilt: ze leiden onze aandacht weg van de echte uitdagingen van vandaag – zoals werkdruk, mentale gezondheid en ongelijkheid. Ook voor werkgevers, HR-professionals en preventieadviseurs ligt hier een belangrijke les: laat je niet verblinden door futuristische hype, maar blijf gefocust op wat werknemers nu nodig hebben.

Silicon Valley als nieuwe orakels

Becker beschrijft hoe een kleine groep tech-miljardairs zich gedraagt als orakels die bepalen wat “de toekomst” moet zijn. Hun verhalen draaien rond AI-overlords, ruimte-imperiums en digitale onsterfelijkheid. Fascinerend? Zeker. Maar ook riskant: want wie beslist eigenlijk welke toekomst wenselijk is? En welke problemen krijgen géén aandacht omdat alle middelen richting de “grote droom” vloeien?

Voor organisaties in België lijkt dit misschien ver van ons bed. Toch herkennen we het mechanisme: grote consultancy’s of technologiepartners beloven soms dat AI-tools burn-out zullen voorspellen of dat een slim algoritme het ziekteverzuim drastisch kan terugdringen. Het klinkt aantrekkelijk (en er zijn ook voorbeelden waar dat mogelijk is), maar de realiteit is vaak complexer.

De valkuil van lange termijnisme

Een van de ideologieën die Becker fileert is longtermism: het idee dat we vooral rekening moeten houden met het welzijn van toekomstige generaties, zelfs miljarden mensen in een verre toekomst. Op zich nobel, maar in de praktijk betekent het soms dat de huidige problemen – luchtkwaliteit op de werkvloer, te hoge werkdruk, psychosociale belasting – naar de achtergrond verdwijnen.

Reflectievraag: Hoe vaak worden in jouw organisatie middelen gespendeerd aan “innovatieprojecten” terwijl basispreventie (degelijk onthaal, goed ergonomisch materiaal, realistische werkdruk) achterblijft?

Wat betekent dit voor de werkvloer?

  1. Hou het hier en nu centraal. Technologie kan zeker helpen, maar start altijd met de actuele noden van werknemers. Iemand met rugklachten heeft meer aan een degelijke bureaustoel dan aan een futuristische exoskelet-pilot.

  2. Blijf kritisch bij beloftes. Vraag leveranciers naar wetenschappelijke onderbouwing. Werkt hun AI echt? Is er onafhankelijke validatie? Of is het vooral marketing?

  3. Weeg kosten en baten eerlijk af. Een wearable die stress detecteert klinkt handig, maar als de organisatie geen ruimte biedt om stressoren weg te nemen, blijft het een dure gimmick. En dan heb ik het nog niet over het privacy-aspect…

  4. Neem ethiek en inclusie mee. Nieuwe technologie mag geen exclusief speeltje zijn voor een kleine groep. Zorg dat investeringen breed gedragen zijn en geen nieuwe ongelijkheid creëren (zoals bij algoritmisch management).

Van hype naar houvast

Het echte werk zit niet in sciencefiction, maar in science fact: wetenschappelijk onderbouwde interventies die bewezen effect hebben. Denk aan participatieve risicoanalyses, evidence-based programma’s rond mentale veerkracht, of doordachte re-integratietrajecten.

Daarmee bouw je misschien geen ruimte-imperium, maar je creëert wél gezonde, veilige en gemotiveerde teams. En dat is uiteindelijk de toekomst die werknemers vandaag vragen.

Slot

Becker’s boodschap is even scherp als eenvoudig: laat je niet meeslepen door Silicon Valley’s droombeelden van “meer, groter, eeuwig”. Kijk liever wat werknemers nu nodig hebben, en investeer daarin. AI-toepassingen kunnen en zullen daar ook deel van uitmaken, maar met de nodige nuance en reality checks. Als preventieadviseur of HR-professional bepaal je zo mee de échte toekomst van werk – een die haalbaar, gezond en menselijk is.